Feeds:
ჩანაწერები
კომენტარები

Posts Tagged ‘კბილის ამოღება’

shutterstock_81556129_1300სარძევე კბილის ექსტრაქცია – ყოველთვის საკმაოდ მღელვარე მომენტია, როგორც ბავშვების ასევე მათი მშობლებისათვის. ალბათ ბევრს ახსოვს ეს “საშიში და ბარბაროსული” პროცედურა. დღეისათვის თანამედროვე სტომატოლოგიურ კლინიკებში შეგიძლიათ კბილი ამოიღოთ მყუდრო გარემოში ანიმაციური ფილმების ფონზე. მაგრამ, მიუხედავად კომფორტული პირობებისა სარძევე კბილების ნაადრევი ამოღება არ ღირს. თუ რატომ უნდა შევინარჩუნოთ სარძევე კბილები ამაზე გვექნება დღეს საუბარი.


რატომაა მნიშვნელოვანი სარძევე კბილები?

დაახლოებით 3 წლის ასაკისათვის ბავშვს ეწყება სარძევე კბილების ფესვების გაწოვა, რაც შემდგომ იწვევს კბილების მორყევას და ამოვარდნას. ამგვარად სარძევე თანკბილვა იცვლება მუდმივით. ეს კბილების ცვლის ბუნებრივი პროცესია, რომელიც ძირითადად გართულებების გარეშე მიმდინარეობს და არ საჭიროებს ექიმის ჩარევას. სარძევე კბილების როლი ძალზედ მნიშვნელოვანია – ისინი ეხმარებიან მუდმივ კბილებს სწორად ამოჭრაში. აგრეთვე ხელს უწყობენ ყბის ძვლების ზრდა-განვითარებას.

nado_li_lechit_molochnie_zubi_02რა საფრთხეების შემცველია სარძევე კბილების ამოღება?

სარძევე კბილების ნაადრევ დაკარგვათ ითვლება, როდესაც მუდმივი კბილის ამოსვლამდე დარჩენილია 1 წელზე მეტი. თუკი ბავშვმა დაკარგა კბილი დროზე ადრე, მისი “მეზობელი” კბილები ცდილობენ დაიკავონ ცარიელი ადგილი. შედეგად მუდმივი კბილები ამოდის ქაოტურად, რაც მომავალში იწვევს არასწორი თანკბილვის განვითარებას და ორთოდონტიული მკურნალობის აუცილებლობას. კიდევ ერთი უარყოფითი შედეგი – ყბის განვითარების ტემპის დაკლება, რაც ასევე იწვევს კბილთა რკალის დეფორმაციას – კბილებს არ ჰყოფნით ადგილი და ამოდიან ერთმანეთზე “გადამჯდარები”. ამიტომ სარძევე კბილის ექსტრაქცია – არის პროცედურა, რომელსაც გამოცდილი სტომატოლოგები ატარებენ ძალზედ იშვიათად და გარკვეული ჩვენებიბის მიხედვით.


რა ვქნათ თუკი მოგვიწია რამოდენიმე სარძევე კბილის ამოღება?

47d56af4e6c8თუკი სარძევე კბილების ნაადრევი ამოღება აუცილებელი გახდა საჭიროა ხელოვნური კონსტრუქციების დამზადება. ყველაზე ხშირად ეს გახლავთ მოსახსნელი ფირფიტები ხელოვნური კბილებით. ეს აუცილებელია, რათა არ მოხდეს კბილთა რკალში კბილების გადანაცვლება და მუდმივი კბილები ამოვიდნენ მათთვის განსაზღვრულ ადგილზე.

როდისაა აუცილებელი სარძევე კბილის ექსტრაქცია (ამოღება)?

არის სიტუაციები, როდესაც სარძევე კბილის ამოღება აუცილებელია. ამისათვის არსებობს ნაწილობრივი და აბსოლუტური ჩვენებები. აბსოლუტურ ჩვენებებს ეკუთვნის lechenie molochnyix zubov_2შემდგომი შემთხვევები:

  • სარძევე კბილი იმდენადაა დაშლილი, რომ მისი აღდგენა შეუძლებელია;
  • ისეთი კბილის არსებობა, რომლის მკურნალობაც ამა თუ იმ მიზეზით შეუძლებელია;
  • მუდმივი კბილი ჩანს, ხოლო სარძევე არც კი ინძრევა;
  • ფესვის მწვერვალზე ცისტის არსებობა;
  • ღრძილზე ხვრელარხის არსებობა;
  • მძიმე ფორმის პერიოდონტიტი ან პულპიტი, განსაკუთრებით ისეთ შემთხვევებში, როდესაც საფრთხე ემუქრება მუდმივი კბილის ჩანასახს;
  • სარძევე კბილის ფესვების გაწოვა მიდის შენელებულად, რაც ხელს უშლის მუდმივი კბილის ამოჭრას.

აბსოლუტური ჩვენებების გარდა არსებობს ნაწილობრივი ჩვენებები. ყველა გავრცელებული ჩვენებაა: სარძევე კბილი ირყევა მაგრამ არ ძვრება, ან მოძრავი კბილი ქმნის დისკომფორტს, ახდენს ღრძილის ანთების პროვოცირებას რის გამოც ბავშვს საკვების მიღებისას აღენიშნება ტკივილი. ასეთ შემთხვევებში არ ღირს დაცდა თუ როდის მოძვრება კბილი, სჯობს მიმართოთ სპეციალისტს. ნაწილობრივ ჩვენებებს ასევე მიეკუთვნება კბილის მოტეხილობა, udalenie-molochnyh-zubov4ქრონიკული პერიოდონტიტი ან პულპიტი.

სარძევე კბილები რამდენად გასაკვირიც არ უნდა იყოს აქვთ ზრდასრულებსაც. თუკი არსებობს მუდმივი კბილის ჩანასახი სჯობს დაფიქრდეთ მის ამოღებაზე და მუდმივი კბილის “გამოქაჩვაზე”.


რა სპეციფიკა აქვს სარძევე კბილის ამოღებას?

სარძევე კბილის ამოღება საჭიროებს გარკვეულ სიფრთხილეს და ცოდნას, რადგან ახასიათებს გარკვეული თავისებურებები, რაც განპირობებულია სარძევე კბილების აგებულებით. მათ აქვთ თხელი ალვეოლური კედლები, საკმაოდ თხელი და ამავდროულად გრძელი ფესვები ვიდრე მუდმივ კბილებს. თუკი სარძევე კბილი ირყევა შესაძლებელია მისი აპლიკაციური ანესთეზიით (გელით ან სპრეით) ამოღება, სხვა შემთხვევებში უკვე აუცილებელი ხდება ნემსის გაკეთება, თუმცა მას აუცილებლად წინ აპლიკაცია უკეთდება.

როგორ ამოვიღოთ კბილი და არ მოვახდინოთ ბავშვის ფსიქიკის ტრავმირება? 

როგორ ამოუღოთ სარძევე კბილი ბავშვს, რომელიც ტირის და გვეწინააღმდეგება – ძალზედ აქტუალური პრობლემაა. აქ shutterstock_158016329_1300ძალზედ ბევრია დამოკიდებული ექიმის პროფესიონალიზმზე და მშობლების განწყობაზე. კარგი სპეციალისტი ამოიღებს კბილს სწრაფად და უმტკივნეულოდ. მშობლების ამოცანა კი მდგომარეობს იმაში, რომ თავად არ უნდა ეშინოდეთ და არ იყონ ოხვრაში და ვაი-ვიშის ძახებაში. თქვენი ზედმეტი ნერვიულობა ბავშვს უფრო ძაბავს და აფიქრებინებს, რომ რაღაც საშიშთან აქვს საქმე. მიეცით სხვა ბავშვების მაგალითი ან წაახალისეთ მისი სიმამაცე და გამბედაობა. რაც მთავარია ნუ მოატყვილებთ, ტყუილი ყველაზე ცუდი მეგობარია. აუხსენით განუმარტეთ ყველა მოსალოდნელი პროცედურა, თუ საჭიროა დაასწარით სხვა მამაცი და გაბედული ბავშვების თანატოლების მკურნალობას. 

სარძევე კბილები ასრულებენ მნიშვნელოვან, როლს მუდმივი თანკბილვის ჩამოყალიბებაში, მათზეა დამოკიდებული მუდმივი კბილების ჯანმრთელობა. ამიტომ მათი ნაადრევი ამოღება უნდა მოხდეს მხოლოდ განსაკუთრებულ შემთხვევებში. მხოლოდ მშობელს შეუძლია დაიცვას მისი პირმშო ასეთი მანიპულაციებისგან, რეგულარული პროფილაქტიკური ვიზიტებით და ბავშვის პირის ღრუს ჰიგიენის კონტროლით.

Advertisements

Read Full Post »


მინდა კიდევ ერთხელ და უფრო ფართოდ შევეხოთ ისეთ მნიშვნელოვან თემას, როგორიცაა კბილის ამოღება. ერთი შეხედვით ყველასათვის კარგად ნაცნობი, გამოკვლეული და გავრცელებული თემაა მსოფლიოში, მაგრამ, როგორც არ უნდა გაგიკვირდეთ ზუსტად ამ ოპერაციას უკავშირდება ყველაზე მეტი ნეგატიური აზრი და თანამედროვე სტომატოლოგიის ყველაზე ხშირი გართულებები.

ამ ბლოგში ვისაუბრებთ იმაზე, თუ როგორ უნდა განვეწყოთ და მოვემზადოთ კბილის ამოღების ოპერაციისათვის და რა რეკომენდაციები უნდა დავიცვათ მას შემდეგ.

ექიმმა გითხრათ, რომ კბილი ამოსაღებია, არ დავიწყებ იმის განხილვას თუ რა ჩვენებები აქვს კბილის ამოღებას და არც იმაზე საუბარს, რომ დროულად უნდა მიგეხედათ კბილისთვის.

მნიშვნელოვანია ვიცოდეთ, რომ თუკი ექიმი გირჩევთ კბილის ამოღებას, ამისათვის მას გააჩნია საფუძველიც. ეჭვი გეპარებათ? ჰკითხეთ სხვა ექიმს. არ ენდობით მეორეს? ჰკითხეთ მესამეს. მაგრამ არ დაგავიწყდეთ, რომ როგორიც არ უნდა იყოს ექიმის რჩევა, საბოლოო გადაწყვეტილებას იღებთ თქვენ და თქვენვე ხართ პასუხისმგებელი თქვენს გადაწყვეტილებაზე.

მნიშვნელოვანია, რომ იცოდეთ! ნებისმიერი ქირურგიული მანიპულაცია მწვავე ანთებადი პროცესის დროს, უფრო რთული გადასატანია, ვიდრე მშვიდ პერიოდში. უფრო მარტივად, რომ ვთქვათ კბილის ამოღება მწვავე ტკივილით უფრო არასასიამოვნოა, ვიდრე დაშლილი კბილის გეგმიური ამოღება.

ამიტომ თუკი დაზუსტებით იცით, რომ კბილი ამოსაღებია ნუ დაელოდებით ატკივებას (იგი აუცილებლად აგტკივდებათ!) სჯობს დროულად მიმართოთ სტომატოლოგს და მოიშოროთ იგი.

კბილის ამოღებამდე

თქვენ ჩაეწერეთ ქირურ-სტომატოლოგთან კბილის ამოღებაზე. გეგმავთ კბილის ამოღების ოპერაციას (მინდა კიდევ ერთ საკითხზე გავამახვილო ყურადღება კბილის ამოღება ეს მარტივი მაგრამ ქირურგიული ოპერაციაა და ყველა პაციენტს გთხოვთ სერიოზულად მოეკიდოთ აღნიშნულ საკითხს).

მიღების დრო. ქირურგიული მანიპულაციების ჩასატარებლად ყველაზე მეტად სჯობს შეარჩიოთ დილის საათები.

მიზეზი რამოდენიმეა:

პირველ რიგში – თქვენ ჯერ არ დაღლილხართ. ორგანიზმი სავსეა ენერგიით, ამიტომ მარტივად გადაიტანს ისეთ სტრესს როგორიც ოპერაციაა.

მეორე – ამოღებიდან რამოდენიმე საათში ჩნდება ტკივილები, რაც დამეთანხმებით არასასიამოვნოა. კარგი იქნება თუკი საღამოსკენ გაივლის და თქვენც მშვიდად დაიძინებთ (თუმცა აქვე მინდა დავამატო, რომ თანამედროვე ტკივილგამაყუჩელი საშუალებებით არც ესაა პრობლემა :))

მესამე – თქვენი ექიმიც არ დაღლილა, შესძლებს მოგიძღვნათ დროის მაქსიმუმი.

მეოთხე – გართულების ან რაიმე პრობლემის შემთხვევაში შესძლებთ მიაკითხოთ თქვენს ექიმს დღის განმავლობში და არ მოგიწევთ შუაღამე საეჭვო დაწესებულებების (არავის შეურაცყოფას არ ვაყენებ, მეც ვმუშაობდი ღამის ექიმად, ამას თავად პაციენტები აღნიშნავენ) ძებნა.

ძირითადად ნებისმიერი ქირურგიული მანიპულაციის წინ პაციენტს ვურჩევ, რომ იყოს ნაჭამი.

პირველ ყოვლისა, მაძღარი ადამიანი თავს მშვიდად გრძნობს, ხოლო მისი ორგანიზმი იოლად უმკლავდება სტრესს. მეორეც ასეთ დროს სისხლის შედედება უკეთესია, რაც ქირურგიული მანიპულაციების დროს მნიშვნელოვანია.

ხოლო ალკოჰოლის მიღება ოპერაციის წინ არასასურველია – იგი ცვლის სისხლის თვისებებს, შედეგად შესაძლოა გაჩნდეს შესიების და გახანგრძლივებული სისხლდენის საშიშროება. არაფერი, რომ არ ვთქვათ იმაზე, რომ ნასვამი ადამიანი უყურადღებოა, შესაძლოა იყოს არაადექვატური და ხშირად ავიწყდებათ ექიმის რეკომენდაციები. შედეგად გამორიცხული არაა გართულებებიც.

თუკი იგეგმება სედაცია, ნარკოზი ან ზოგადი გაუტკივარება საკვების მიღებისგან თავი უნდა შეიკავოთ, მაგრამ ამის შესახებ, როგორც წესი აფრთხილებს ანესთეზიოლოგი.

მაინც თუ ძალიან ნერვიულობთ, შეგიძლიათ გამოიყენოთ სუსტი სედატიური საშუალებები – ვალერიანის ნაყენი, კორვალოლი, კარგ ეფექტს იძლევა ატარაქსი და ა.შ. ჩვენებების მიხედვით.

თუკი იგეგმება დიდი ქირურგიული ჩარევა, მაგალითად სიბრძნის კბილის რთული ექსტრაქცია, კარგ შედეგებს იძლევა ანთებისსაწინააღმდეგო პრეპარატების და ტკივილგამაყუჩებლების, აგრეთვე ანტიბიოტიკების წინასწარი მიღება. თუ რა, როგორ და რა დოზით ამას მკურნალი ექიმი აგიხსნით.

და ბოლოს ყველაზე მთავარი კარგი და პოზიტიური განწყობა – შედეგიანი მკურნალობის საფუძველია. დაკვირვებული ვარ, რომ მხიარულ და დადებითად განწყობილ პაციენტებს ყველაზე რთული მანიპულაციებიც კი მარტივად გადააქვთ და რეაბილიტაციის პროცესსაც მალე გადიან. ამიტომ მეტი პოზიტივი და კარგი განწყობა! ეს ძალზედ მნიშვნელოვანია!

ვიზიტზე.

პრაქტიკული ქირურგიის პირველი ეტაპი – გაუტკივარებაა. სტომატოლოგიაში ყველაზე ხშირად გამოიყენება ადგილობრივი ანესთეზია – ანესთეტიკებით ოპერაციის ველში ხდება ინერვაციის ბლოკირება, მყარდება ხარისხიანი გაუტკივარება რამოდენიმე საათით.

რა უნდა ვიცოდეთ ანესთეზიის შესახებ?

ყველა თანამედროვე ანესთეტიკი უსაფრთხო და არატოქსიურია, მათი სწორი შერჩევის შემთხვევაში. სტომატოლოგიაში ანესთეზიისათვის გამოიყენება სპეციალური ერთჯერადი შპრიცები და ანესთეტიკის სპეციალური კარპულები. გამორიცხულია ხსნარის ყველანაირი კონტაქტი გარემოსთან და შპრიცთან. ეს ყველაფერი გაუტკივარების პროცესს ხდის მაქსიმალურად კომფორტულს და უსაფრთხოს.

სწორი შერჩევის შემთხვევაში ანესთეტიკები არ მოქმედებს ფეხმძიმობაზე და ძუძუთი კვებაზე. ამიტომ ფეხმძიმეებს და მეძუძურ დედებ შეუძლით და უნდა მიხედონ კბილებს.

ანესთეტიკის შერჩევა ბავშვებში ხდება ასაკის და სხეულის მასის მიხედვით. ანესთეტიკის დოზა ითვლება მილილიტრებში კილოგრამ წონაზე, ძალზედ ადრეულ ასაკში სასურველია ანესთეტიკები ვაზოკონსტრიქტორის (ეპინეფრინი ან ადრენალინი) გარეშე. ბავშვთა ანესთეზიის ძირითადი პრობლემა არა ალერგია, არამედ ზედმეტი დოზის მიღებაა.

თანამედროვე ანესთეტიკები ჰიპოალერგიუალია. ძალზედ სუპერჰიპოალერგიუალი 🙂 ალერგიის შემთხვევები ძალზედ იშვიათია.

არ არსებობს ადამიანი, რომელზეც არ მოქმედებს ანესთეზია. 

ანესთეტიკები არ გროვდება ორგანიზმში. როგორც კი გაივლის მისი მოქმედება – ანესთეტიკი ტოვებს ორგანიზმს, იგი საკმაოდ მალე იშლება. ამიტომ, როგორც კი გაივლის მისი მოქმედება შეიძლება დამატება.


კბილის ამოღების დროს:

კბილის ამოღების ბევრი მეთოდი არსებობს – ყველაფერი დამოკიდებულია საწყის სიტუაციაზე და იმაზე თუ რომელი კბილია ამოსაღები. ყველა კბილისათვის არსებობს სპეციალური ინსტრუმენტი, ამიტომ ექიმის ხელში შესაძლოა აღმოჩნდეს სხვადასხვა ფორმის “მაშები”.

ოპერაციის დროს ექიმის ძირითადი ამოცანაა – არა მარტო ამოიღოს კბილი, შეასრულოს ყველაფერი მაქსიმალურად უსაფრთხოდ და კომფორტულად. არ მოგერიდოთ და თქვენი ყველა შეგრძნების შესახებ აცნობეთ ექიმს – ეს მას მუშაობაში დაეხმარება.

მუშაობის დროს შესაძოა იგრძნოთ ზეწოლა, გაიგონოთ მტვრევის ან ტკაცუნის ხმა და ა.შ. ძირითადად კბილის ამოღება არ ითხოვს განსაკუთრებულ ფიზიკურ ზეწოლას, ამიტომ თუკი იქმნება ამის საჭიროება ექიმი გაგაფრთხილებთ ამის შესახებ. მოეკიდეთ ყოველივეს გაგებით. 

ნუ მოითმენთ! როგორც კი იგრძნობთ ტკივილს ან რაიმე დისკომფორტს – აცნობეთ თქვენს ექიმს. დარწმუნებული ვარ იგი სადისტი არ იქნება და აუცილებლობის შემთხვევაში დაგიმატებთ ანესთეზიას.

ამოღებამ საერთო ჯამში შესაძლოა შეადგინოს რამოდენიმე წამიდან 1-2 საათამდე. ყველაფერი დამოკიდებული საწყის სიტუაციაზე.

მას შემდეგ რაც ამოღებულ იქნა კბილი ექიმი ამუშავებს ჭრილობას და აუცილებლობის შემთხვევაში ადებს ნაკერებს. ნაკერების დადების აუცილებლობას წყეტს ექიმი.

თუკი ეჭვი გეპარებათ კბილის მთლიანობაში, ანუ სრულებით მოხდა კბილის ამოღება თუ არა შეგიძლიათ ექიმს სთხოვოთ გაჩვენოთ კბილი. თუკი ნათლათ იხილეთ კბილი მისი ყველა ფესვით საკონტროლო სურათის გადაღება საჭიროებას აღარ წარმოადგენს.

თუკი თქვენც და თქვენს ექიმს ეჭვი ეპარება სრულებით მოხდა თუ არა კბილის ექსტრაქცია (ასეთებიც ხდება ხოლმე, როდესაც ძალიან დაშლილი კბილია) საკონტროლო სურათი ნათელს მოჰფენს არსებულ სიტუაციას.

კბილის ამოღების შემდეგ, ძირითადად ჭრილობა იფარება ბინტის ფილთით. მისი გამოყენების ძირითადი მიზანი – არა სისხლის შეწოვაა, არამედ ჭრილობის კედლების კომპრესია, სისხლდენის შესაჩერებლად. სჯობს კარგად დააჭიროთ და გაიჩეროთ – ჭრილობიდან სისხლდენა გაჩერდება.

რეკომენდაციები კბილის ამოღების შემდეგ

მნიშვნელოვანია ვიცოდეთ, რომ ორგანიზმი კბილის ამოღებას აღიქვამს, როგორც ტრავმას და შესაბამისად რეაგირებს აღნიშნულ მანიპულაციაზე – პოსტტრავმული ანთება. მისი ხასიათი დამოკიდებულია, როგორც ჩარევის მოცულობაზე ასევე თქვენს ორგანიზმზე, ამიტომ შეუძლებელია პოსტოპერაციული მდგომარეობის ზუსტი გამოცნობა. მიუხედავად ამისა, ექიმის რეკომენდაციების და დანიშნულების მიზანია – ზემოთ ხსენებული ანთების კუპირება. ამიტომ თუ როგორ ჩაივლის პოსტოპერაციული პერიოდი, რამდენად კომფორტული იქნება იგი თქვენთვის, ძირითადად დამოკიდებულია თქვენზე.

1. ბინტის ფილთა გაიჩერეთ 20-30 წუთის განმავლობაში. ცალკეულ შემთხვევებში (ცუდი შედედების მქონე პაციენტებში ან მაღალი არტერიული წნევის შემთხვევაში) 40-60 წუთიც. კიდევ ერთხელ გავმეორდები ფილთის დანიშნულებაა არა სისხლის შეწოვა არამედ კომპრესია (ზეწოლა) ჭრილობაზე, კაპილარული სისხლდენის შესაჩერებლად.

2. 2-3 საათი არ შეიძლება საკვების და სასმელების მიღება. სანამ ჭრილობაში არ ჩამოყალიბდება მყარი თრომბი (შედედებული სისხლი), მასში შესაძლოა მოხვდეს საკვების ნარჩენები და გამოიწვიოს გართულება.  24 საათით იკრძალება ცხელი საკვების და სასმელის მიღება, რადგან შესაძლოა დაირღვეს თრომბის წარმოქმნის პროცესი, რაც გამოიწვევეს ისეთ უსიამოვნო გართლებას, როგორიცაა ალვეოლიტი.

3. 3 დღით გამორიცხეთ მაგარი, ცხელი და ცხარე საკვების მიღება. მაგარმა საკვებმა, ისეთმა როგორიცაა ორცხობილა (სუხარი), ჩიპსი, თხილი, შესაძლოა მოხვდენ ჭრილობაში და გამოიწვიონ ანთება. ცხელი ან ცხარე საკვები აძლიერებს სისხლის მიმოქცევას ჭრილობის არეში, რამაც შესაძლოა გამოიწვიოს პოსტოპერაციული ანთების გაძლიერება და ტკივილები. ექსტრაქციის შემდეგ ოპტიმალური საკვებია, რომელიც არ გააღიზიანებს ლორწოვანს.

4. 2-3 დღით თავი შეიკავეთ საუნის, სოლარიუმის და ფიზიკური დატვირთვებისაგან. ამ პროცედურებმა შესაძლოა გამოიწვიონ წნევის მომატება, თრომბის ამოვარდნა შედეგად – ტკივილი, შესიება, სისხლდენა და სხვა უსიამოვნებები.

5. ნუ იქექებით ჭრილობაში, ნუ ეცდებით მის გამოწმენდას.  ერთმა პაციენტმა საყვარელი თუთიყუშის ბუბმბულით მოახდინა ჭრილობის ამოიწმენდა საკვებისაგან. ძალიან გთხოვთ თავი შეიკავოთ ამგვარი მანიპულაციებისაგან. თუკი შეამჩნიეთ რამე უჩვეულო დაუყოვნებლივ მიმართეთ მკურნალ ექიმს.

6. არ შეიძლება ჭრილობის გამოვლება, ნუ გამოიყენებთ აბაზანებს, მაზებს კომპრესებს და ა.შ. არ ეხება იმ სიტუაციებს თუკი ეს თავად ექიმმა გირჩიათ. სავლებისა და აბაზანების გამოყენებით ხშირად ხდება თრომბის გამორეცხვა. ცარიელი ჭრილობა კი მალე ივსება საკვების ნარჩენებით და ინფიცირდება.

7. პირის ღრუს ჰიგიენა. კბილები უნდა ვიხეხოთ რეგულარულად დღეში 2-ჯერ, ჭრილობის გამოტოვებით. კბილის ამოღების შემდეგ არ შეიძლება ირიგატორის გამოყენება.  (ეჭვი მაქ, რომ საქართველოში ალბათ 1%-იც არ ხმარობს)

8. არავითარ შემთხვევაში სახეზე არ მიიდოთ თბილი კომპრესები! გაცხელებით ძლიერდება სისხლის მიწოდება და შესაძლოა მივიღოთ სერიოზული გართულებები. ცივის გამოყენება კიდევ გამართლებულია, ცივი კომპრესი არა მარტო ავიწროებს სისხლძარღვებს, არამედ ამცირებს შესიების რისკს, სისხლის მიწოდების შემცირებით ამცირებს პოსტოპერაციული ანთების განვითარების რისკს. არ დაგავიწყდეთ მიიდეთ ყინული ნაჭერში ან პირსახოცში გახვეული. კონკრეტულად თუ რამდენი ხნით და როგორ აგიხსნით მკურნალი ექიმი.

9. გულ-სისხლძარღვთა სისტემის პათოლოგიის მქონე პაციენტებმა ყურადღება უნდა მიაქციონ არტერიულ წნევა და მიიღონ შესაბამისი პრეპარატები. ჭრილობიდან სისხლდენის, შესიების და ჰემატომის ჩამოყალიბების მიზეზებიდან 90% შემთხვევას შეადგენს მომატებული არტერიული წნევა. ამიტომ სტაბილური არტერიული წნევა – კომფორტული პოსტოპერაციული პერიოდისათვის უმნიშვნელოვანესია.

10. ალბათ ექიმი დაგინიშნავთ რაიმე პრეპარატებს. მათი მიღება აუცილებელია, ზუსტად ექიმის დანიშნულების მიხედვით. არაეთიკურია მოიაროთ კლინიკები შეკითხვით, თუ რამდენად სწორია დანიშნული მკურნალობა. რახან ენდეთ თქვენს კონკრეტულ ექიმს, ბოლომდე მიჰყევით მის დანიშნულებას.

  11. თუკი გაწუხებთ რამე, გაქვთ უცნაური შეგრძნებები ან უბრალოდ გაგიჩნდათ შეკითხვა – პირველ რიგში უნდა მიმართოთ მკურნალ ექიმს. ყველა ნორმალური ექიმი პაციენტს აძლევს საკონტაქტო ნომერს. ხოლო უკეთეს შემთხვევაში იბარებენ პოსტოპერაციულ ვიზიტზე. 

კბილის ამოღების შემდეგ შესაძლოა გქონდეთ სხვადასხვა შეგრძნებები, რაც ასე თუ ისე ახლავს ყველა ქირურგიულ მანიპულაციას:

– ტკივილი ჭრილობის არეში. როგორც წესი ყველაზე მტკივნეული პერიოდი 1-2 საათია ამოღების შემდეგ, როდესაც ანესთეზია იწყებს გასვლას. სხვა შემთხვევებში მცირე ტკივილები შესაძლოა გაგრძელდეს რამოდენიმე დღე – ამიტომ ნიშნავს ექიმი ანთების საწინააღმდეგო და ტკივილგამაყუჩებელ პრეპარატებს.

– ჭრილობის ირგვლივ ღრძილის ან სახის რბილი ქსოვილების შესამჩნევი შესიება. შესიების მიზეზად კვლავ გვევლინება პოსტტრავმული ანთება. განსაკუთრებით ეს ეხება სიბრძნის კბილებს. თავის მაქსიმუმს შესიება აღწევს ოპერაციიდან 2-3 დღეს, ამისი ნუ შეგეშინდებათ. მაგრამ აუცილებელია შესიების კონტროლი, თუკი იგრძნობთ სიტუაციის გაუარესებას სასწრაფოდ მიმართეთ ექიმს.

– პირის გაღების გაძნელება, ტკივილი ყლაპვის დროს. განსაკუთრებით ხშირად ახლავს სიბრძნის კბილების ექსტრაქციას, რაც დაკავშირებულია მათ ანატომიურ მდებარეობასთან. პირის გაღების გაძნელება ვითარდება თუკი პოსტტრავმული შესიება გავრცელდა საღეჭ კუნთებზე. როგორც წესი ამოღებიდან 3-4 დღეს სიტუაცია უკეთესდება. წინააღმდეგ შემთხვევაში მიმართეთ ექიმს.

– კანზე სილურჯის ან ჰემატომის (სისხლჩაქცევა) გაჩენა ამოღებულის კბილის მიდამოში. ხშირათ ემართებათ პაციენტებს მომატებული არტერიული წნევით, აგრეთვე სიბრძნის კბილის ექსტრაქციის შემდეგ.

– საღამოს საათებში ტემპერატურის მომატება 38 გრადუსამდე. ამასთან ღამით ტემპერატურა მაქსიმალურია, ხოლო დილისკენ ნორმალური ან ოდნავ მომატებული. ეს ნორმალური პროცესია, რაც მეტყველებს იმაზე, რომ ორგანიზმი ებრძვის და ერევა წარმოქმნილ ანთებას. აღნიშნულ შემთხვევაში მომატებული ტემპერატურ უნდა განვიხილოთ არა როგორც პათოლოგია, არამედ როგორც ორგანიზმის დაცვითი რეაქცია. ტემპერატური კონტროლი უნდა მოხდეს დღეში ორჯერ ერთსა და იმავე დროს. შედეგები უნდა აცნობოთ მკურნალ ექიმს.

– მცირე ხნით ზოგადი მდგომარეობის გაუარესება. როგორიც არ უნდა იყოს ნებისმიერი ოპერაცია – სერიოზული სტრესია. რაზეც ორგანიზმი რეაგირებს შესაბამისად. თეორიულად შეგვიძლია მისი აღმოფხვრა, მაგრამ პრაქტიკულად ეს ყოველთვის არ ხდება – შედეგად ვიღებთ უსიამოვნო შეგრძნებებს თავის ტკივილის, საჭმლის მომნელებელი სისტემის აშლილობის და ა.შ. სახით. აქ რთულია ვთქვათ რაა ნორმა და რა პათოლოგია, ამიტომ ნებისმიერ შემთხვევაში დაეკითხეთ მკურნალ ექიმს.

საერთო ჯამში ყველა ეს უსიამოვნო შეგრძნება გადის 6-10 დღეში (განსაკუთრებით რთულ შემთხვევებშ ორ კვირაში), იმ პირობით, რომ შეასრულებთ მკურნალი ექიმის ყველა დანიშნულებას. ყველაზე მთავარი წესი არანაირი თვითმკურნალობა. გართულებების 99% მოდის ან თვითმკურნალობაზე ან დანიშნულების შეუსრულებლობაზე.

გისურვებთ ჯანმრთელობას! 

Read Full Post »

კბილის ექსტრაქცია (ამოღება) – საკმაოდ რთული და არაპროგნოზირებადი ქირურგიული ოპერაციაა. როგორც ყველა სხვა ოპერაცია, მასაც აქვს პოსტოპერაციული პერიოდი. ზუსტად ამ პერიოდში, გამოჯანმრთელების მხრივ განსაკუთრებული როლი  აკისრია თავად პაციენტს.

მოდით ვისაუბროთ, თუ რისთვის უნდა ვიყოთ მზად და რისი გაკეთება არ შეიძლება კბილების ამოღების შემდგომ. რა თქმა უნდა, გამოჯანმრთელების პროცესი დამოკიდებულია თქვენი მკურნალი ექიმის გამოცდილებასა და კვალიფიკაციაზე, თუ ამ მხრივ გაგიმართლათ უნდა იცოდეთ, თუ როგორ შეინარჩუნოთ მიღებული შედეგი.

  1. გულდასმით შეასრულეთ ექიმის ყველა დარიგება. არც მეუღლის, არც მეგობრის და არც დედის, მხოლოდ თქვენი ექიმის. მხოლოდ ის არის თქვენი მდგომარეობის საქმისყურში, მან იცის რა სირთულის მანიპულაცია ჩატარდა და იგია ყოველივეზე პასუხისმგებელი. ყველა რჩევა, რომ მიიდოთ მტკივან ადგილას უმი ხორცი, ქონი, შარდი თუ ჩიტის სკინტი (ეს პაციენტების რეალური მონათხრობია), გთხოვთ დაივიწყოთ.
  2. ჭრილობას არ ჭირდება ზედმეტი თვალიერება. მით უმეტეს არ ჩაძვრეთ ჭრილობაში ხელით, ასანთით ან კბილის ჩხირებით. ხოლო თუ მაინც ჩაიხედეთ პირის ღრუში, პირველივე დღეს დაინახავთ მუქი ფერის სისხლის კოლტს, რომელიც დროთა განმავლობაში გაღიავდება და გათეთრდება. არ გეგონოთ, რომ ექიმმა ბამბა ან ბინტი დაგიტოვათ, ეს – ფიბრინია. ქსოვილი, რომელიც ხელს უწყობს შეხორცებას. მისი არსებობა ნორმალური შეხორცების ნიშანია.
  3. არავითარ შემთხვევაში სახეზე არ მიიდოთ თბილი კომპრესები! სითბო ანთებითი პროცესების პროვოცირებას იწვევს. თუკი გგონიათ, რომ ნახვევით გარშემომყოფების გულისტკივილს გამოიწვევთ, მიიდეთ მხოლოდ ცივი!
  4. არ დაინიშნოთ ანტიბიოტიკები თვითნებურად. დღეს დღეობით ბევრი მოყვარულია თვითმკურნალობისა. ყველა პრეპარატი ინიშნება გარკვეული დოზით, გარკვეულ შემთხვევაში. არ შეწყვიტოთ დანიშნული წამლის მიღება დროზე ადრე.
  5. თუ 2-4 დღეს შეგაწუხათ მწვავე ტკივილმა, არ ეცადოთ მისი ჩაცხრობა ტკივილ-გამაყუჩებლებით, იმ იმედით, რომ ყველაფერი გაივლის. მწვავე ტკივილი ანთების – ალვეოლიტის ნიშანია. ასეთ შემთხვევაში დაუყოვნებლივ მიმართეთ ექიმს.
  6. პირველივე დღეს, არაა სასურველი ბევრი სავლებით ჭრილობის შეწუხება. თუ ექიმმა დაგინიშნათ აბაზანები, ეს ნიშნავს, რომ უნდა ჩაიგუბოთ და გადაანერწყვოთ.
  7. თუკი ექსტრაქციის შემდეგ საჭირო გახდა ნაკერების დადება, პროცესი შეიძლება განვითარდეს 2 მიმართულებით. პირველი – ექიმმა გამოიყენე თვით-გაწოვადი ძაფი და მათი მოხსნა არაა საჭირო, ან მეორე – თუ ძაფი არ იწოვება ე.ი. მათი მოხსნა მოხდება 5-7 დღეს. ყველა შემთხვევაში წინასწარ იქნებით გაფრთხილებული.
  8. თუკი მაინც გეჩვენებათ, რომ დანიშნული მკურნალობა არასაკმარისია თქვენთვის, მაშინ ყველაზე უვნებელი შეიძლება გამოდგეს, სუსტი სოდიანი სავლები ან გვირილის ნაყენი პირის ღრუს აბაზანებისათვის.
  9. არაეთიკურია მოიაროთ კლინიკები შეკითხვით, თუ რამდენად სწორია დანიშნული მკურნალობა. რახან ენდეთ თქვენს კონკრეტულ ექიმს, ბოლომდე მიჰყევით მის დანიშნულებას.
  10. განეწყვეთ, რომ ყველაფერი კარგად იქნება!

და ბოლო რჩევა, ნუ გადადებთ ხვალისთვის კბილის მკურნალობას, რათა შემდგომში არ მოგიწიოთ მისი ამოღება.

გისურვებთ ჯანმრთელობას!

Read Full Post »